اطلاعات دارویی, سلامت

واکسن گارداسیل و بهترین زمان تزریق آن

واکسن گارداسیل

ویروس پاپیلومای انسانی یا HPV از طریق ارتباطات جنسی منتقل می‌شود. برخی از گونه‌های HPV باعث ایجاد زگیل تناسلی می‌شوند. سایر گونه‌ها آن هم ممکن است که باعث سرطان شوند. در بیشتر مواقع، بدن می‌تواند HPV را پیدا کرده و از بین ببرد اما اگر ویروس برای مدت‌زمانی طولانی در بدن بماند، ممکن است که باعث سرطان شود. تزریق واکسن گارداسیل به پیشگیری از سرطان در مردان و زنان کمک می‌کند. در این مقاله، توضیح می‌دهیم که واکسن گارداسیل چیست. درباره فاصله تزریق واکسن گارداسیل، بهترین زمان تزریق و عوارض جانبی آن نیز توضیح می‌دهیم.

واکسن گارداسیل چیست؟

واکسن گارداسیل که با نام واکسن زگیل تناسلی نیز شناخته می‌شود، به مجموعه‌ای از واکسن‌ها می‌گویند که می‌توانند از شما در برابر عفونت HPV یا همان ویروس پاپیلومای انسانی محافظت کنند. HPV نوعی عفونت شایع مقاربتی است که از طریق تماس پوست با پوست گسترش می‌یابد. این ویروس حدود ۴۰ گونه دارد که ممکن است از طریق رابطه جنسی گسترش یابند. این ویروس به اندازه‌‌ای رایج است که حدود ۸۰ درصد از افرادی که فعالیت جنسی دارند، در برخی از مواقع به آن دچار می‌شوند. 

سیستم ایمنی یک بدن سالم اغلب با این ویروس مقابله می‌کند اما برخی از گونه‌های آن از بین نمی‌روند و به شکل سرطان درمی‌آیند. به عنوان مثال، در بیشتر موارد، سرطان دهانه رحم و سرطان‌هایی که دستگاه تناسلی را تحت تأثیر قرار می‌دهند با عفونت HPV مرتبط هستند. این عفونت عامل ایجاد زگیل تناسلی هم هست. به همین علت، دریافت واکسن HPV بسیار اهمیت دارد. تزریق این واکسن راهی ایمن و مؤثر برای جلوگیری از عفونت است. 

واکسن گارداسیل از کدام بیماری پیشگیری می کند؟

واکسن HPV از زگیل تناسلی و در بیشتر موارد سرطان دهانه رحم محافظت می‌کند. این واکسن از سرطان واژن، فرج، آلت تناسلی یا مقعد ناشی از HPV محافظت می‌کند. محافظت از افراد در برابر سرطان‌های دهان، گلو، سر و گردن ناشی از HPV نیز از جمله تاثیرات واکسن گارداسیل به شمار می‌روند.

این واکسن راهی ایمن برای ایجاد آمادگی سیستم ایمنی بدن در مقابل برخی از گونه‌های HPV است. به عبارت دیگر، اگر فرد بعدها به یکی از گونه‌های این عفونت مبتلا شود، بدن راحت‌تر می‌تواند با آنها مقابله کند. 

روند تزریق واکسن گارداسیل

معمولا هنگام مراجعه به مراکز بهداشتی، به شما تمام دستورالعمل‌های مربوط به تزریق واکسن گارداسیل، مراقبت‌های بعد از تزریق واکسن و فاصله تزریق واکسن گارداسیل داده می‌شود. بنابراین، بهتر است که قبل از دریافت واکسن، این دستورالعمل‌ها را به دقت بخوانید. اگر سؤالی دارید، از  مسئولین مرکز بهداشتی مورد نظر بپرسید.

معمولا واکسن گارداسیل توسط مراقبان بهداشتی به عضله ران یا بازوی فرد تزریق می‌شود. این واکسن معمولا در ۳ دوز جداگانه تزریق می‌شود. دوز دوم باید ۲ ماه بعد از اولین دوز و نوبت سوم باید ۶ ماه پس از اولین دوز تجویز شود. برای کودکان کمتر از ۱۵ سال، این واکسن ممکن است به صورت ۲ دوز جداگانه با دوز دوم ۶ تا ۱۲ ماه پس از اولین دوز تزریق شود. برنامه واکسیناسیون را باید به دقت پیگیری کنید تا واکسن تأثیر بیشتری داشته باشد.

انواع واکسن گارداسیل

در حال حاضر، واکسن گارداسیل ۳ نوع دارد:

  • واکسن گارداسیل ۹ (۹ ظرفیتی)؛
  • واکسن گارداسیل ۴ (۴ ظرفیتی)؛
  • واکسن گارداسیل ۲ (۲ ظرفیتی).

هر سه واکسن از شما در برابر گونه‌های مختلف HPV محافظت می‌کنند. البته، واکسن گارداسیل ۲ تنها نوع از این واکسن است که به عنوان واکسن گارداسیل برای زنان شناخته می‌شود. همه افراد، صرف نظر از جنسیتی که دارند، باید قبل از اینکه از طریق فعالیت جنسی در معرض HPV قرار گیرند، واکسینه شوند. به یاد داشته باشید که واکسن HPV فقط می‌تواند از شما در برابر آن دسته از سویه‌های HPV محافظت کند که قبلا از طریق شریک آلوده در معرض آنها قرار نگرفته‌اید.

واکسن گارداسیل برای زنان شامل انواع واکسن‌های گارداسیل، به ویژه واکسن گارداسیل ۹ می‌شود. این واکسن به دختران و زنان ۹ تا ۴۵ ساله برای پیشگیری از سرطان‌های دهانه رحم، واژن، مقعد یا زگیل تناسلی ناشی از انواع خاصی از HPV تزریق می‌شود. البته، این واکسن گارداسیل برای پسران و مردان ۹ تا ۴۵ ساله نیز تزریق می‌شود. تزریق این واکسن در مردان و پسران برای پیشگیری از سرطان مقعد یا زگیل تناسلی ناشی از انواع خاصی از HPV است.

حتی اگر قبلا زگیل تناسلی داشته‌اید یا در گذشته آزمایش HPV مثبت یا پاپ اسمیر غیرطبیعی داشته‌اید، بهتر است که گارداسیل را دریافت کنید. با این حال، نباید فراموش کنید که این واکسن زگیل تناسلی فعال یا سرطان‌های مرتبط با HPV و عفونت HPV را درمان نمی‌کند. 

 واکسن HPV

بهترین سن تزریق واکسن گارداسیل

بهترین زمان تزریق واکسن گارداسیل سنین ۱۱ تا ۱۲ سالگی است. تزریق دوزهای این واکسن را می‌توان از سن ۹ سالگی نیز شروع کرد. همه افراد پیش از رسیدن به سنین نوجوانی به واکسن HPV نیاز دارند.  تزریق واکسن در این سنین از عفونت‌های HPV که ممکن است در آینده باعث سرطان شوند، پیشگیری می‌کند. نوجوانان و جوانان بالای ۲۶ سال که دوزهای واکسن گارداسیل را شروع نکرده‌اند یا آنها را به پایان نرسانده‌اند نیز به تزریق واکسن HPV نیاز دارند و اما ترتیب دوزهای واکسن گارداسیل در افراد با سنین مختلف به چه صورت است؟

پزشکان معتقدند که کودکان ۱۱ تا ۱۲ ساله دو دوز واکسن HPV را با فاصله ۶ تا ۱۲ ماه دریافت کنند. اولین دوز به طور معمول در سنین ۱۱ تا ۱۲ سالگی توصیه می‌شود. اگر اولین دوز قبل از تولد ۱۵ سالگی  فرد به او تزریق شده باشد، او تنها دو دوز از این واکسن را لازم دارد. نوجوانان و بزرگسالانی که تزریق این واکسن و دوزهای آن را دیرتر شروع می‌کنند، در سنین ۱۵ تا ۲۶ سالگی، به سه دوز واکسن گارداسیل نیاز دارند. کودکان ۹ تا ۱۴ ساله که دو دوز واکسن HPV را با فاصله کمتر از ۵ ماه دریافت کرده‌اند نیز به نوبت سوم نیاز دارند. علاوه‌براین، پزشکان سه دوز نیز برای افراد ۹ تا ۲۶ ساله که سیستم ایمنی ضعیفی دارند توصیه می‌کنند.

به طور کلی، تزریق واکسن گارداسیل برای افراد بالای ۲۶ سال توصیه نمی‌شود. با وجود این، ممکن است  که برخی از بزرگسالان ۲۷ تا ۴۵ ساله که قبلا واکسینه نشده‌اند، به تشخیص پزشک خود درباره خطر ابتلا به عفونت‌های جدید HPV این واکسن را دریافت کنند. معمولا تزریق واکسن گارداسیل در این محدوده سنی فایده کمتری دارد چون بیشتر افراد در این محدوده سنی، قبلا دچار عفونت‌های HPV شده‌اند.

چه کسانی نباید واکسن HPV را دریافت کنند؟

هر چند واکسن گارداسیل فواید بسیاری دارد اما تزریق آن به همه افراد توصیه نمی‌شود. در صورتی که سابقه واکنش آلرژیک به برخی از داروها را دارید، حتما پیش از دریافت واکسن HPV موضوع را به پزشک خود اطلاع دهید. همچنین، با پزشک خود مشورت کنید تا مطمئن شوید که جزو آن دسته از افراد که نباید این واکسن را دریافت کنند، نباشید. 

برخی از افراد نباید برخی از واکسن‌های HPV را دریافت کنند. این افراد عبارت‌اند از:

  • کسانی که تا به حال یک واکنش آلرژیک خطرناک و تهدیدکننده زندگی به هر یک از مواد تشکیل‌دهنده واکسن HPV یا دوز قبلی واکسن HPV داشته‌اند.
  • کسانی که به مخمرها حساسیت دارند؛
  • زنان حامله.

انواع واکسن HPV برای کودکانی که بیماری خفیف دارند، مانند آنهایی که تب خفیف کمتر از ۳۸ درجه سانتی‌گراد، سرماخوردگی، آبریزش بینی یا سرفه دارند، بی‌خطر است. افرادی که به این بیماری‌ها با شدت متوسط یا شدید مبتلا شده‌اند، باید تا بهبودی صبر کنند.

عوارض جانبی تزریق واکسن گارداسیل

واکسن گارداسیل معمولا عوارض جانبی خفیفی دارد. این عوارض که چندان دوام ندارند، عبارت‌اند از:

  • تورم یا درد در محل تزریق؛
  • سردرد؛
  • بدن درد؛
  • سرگیجه؛
  • احساس ضعف؛
  • خستگی.

عوارض جانبی جدی‌تری مانند واکنش آلرژیک شدید نیز ممکن است اتفاق بیفتند اما این عوارض بسیار نادر هستند. فراموش نکنید که فردی که شما را واکسینه می‌کند برای مقابله با واکنش‌های آلرژیک و درمان فوری آنها نیز آموزش می‌بیند. بنابراین، دلیلی برای نگرانی وجود ندارد. 

واکسن زگیل تناسلی

آیا بعد از تزریق واکسن گارداسیل تست پاپ اسمیر باید داد؟

یکی از باورهای رایج و نادرستی که درباره واکسن گارداسیل وجود دارد این است که زنان پس از تزریق این واکسن دیگر نیازی به تست پاپ اسمیر ندارند. این موضوع صحت ندارد. واکسن HPV جایگزینی برای تست پاپ اسمیر نیست. غربال‌گری سرطان دهانه رحم با آزمایش پاپ اسمیر منظم که از سن ۲۱ سالگی شروع می‌شود، بخش مهمی از مراقبت‌های بهداشتی پیشگیرانه برای این سرطان است. 

حتی بعد از تزریق واکسن گارداسیل نیز باید در صورت مشاهده هر گونه علائم سرطان دهانه رحم فورا به پزشک مراجعه کنید. علائمی مانند خونریزی واژینال بعد از رابطه جنسی، میان دوره‌های قاعدگی یا بعد از یائسگی، درد لگن یا درد در حین رابطه جنسی از جمله نشانه‌هایی هستند که ممکن است با سرطان دهانه رحم در ارتباط باشند. 

قیمت واکسن گارداسیل

قیمت گارداسیل یکی از موضوعاتی است که معمولا با قیمت ارز و نوسانات آن ارتباط مستقیمی دارد. این واکسن تا پیش از سال ۱۳۹۷ در بازار آزاد مبلغی نزدیک به ۱میلیون تومان قیمت داشت. در مراکز هلال احمر نیز این واکسن با قیمتی نزدیک به ۲۷۰هزار تومان تزریق می‌شد. بعد از سال ۱۳۹۷ و افزایش نوسانات ارز، قیمت واکسن گارداسیل هم همیشه در نوسان است.

قیمت این واکسن بسته به خارجی و داخلی بودن و همچنین نوع آن متفاوت خواهد بود. در حال حاضر و در سال ۱۴۰۲، ، قیمت گارداسیل ایرانی در هلال احمر نزدیک به ۴۰۰هزار تومان و در بازار آزاد حدود ۱میلیون تومان است. واکسن خارجی گاردسیل نیز بسته به نوع آن قیمت‌های متفاوتی دارد. گارداسیل ۴ قیمتی نزدیک به ۳۲۰۰۰۰۰ تومان دارد. گارداسیل ۹ نیز با قیمتی حدود ۱۲۰۰۰۰۰۰ تومان عرضه می‌شود. 

کلام آخر

بیماری‌های HPV گاهی به مشکلاتی مانند زگیل تناسلی یا انواع سرطان مانند سرطان دهانه رحم منتهی می‌شوند. بنابراین، بهتر است که از ابتلا به چنین بیماری‌هایی پیشگیری کنیم. بهترین را پیشگیری از این بیماری‌ها نیز تزریق واکسن گارداسیل که با نام واکسن HPV نیز شناخته می‌شود، است. بهترین زمان تزریق واکسن گارداسیل سنین ۱۱ تا ۱۲ سالگی است. با وجود این، ممکن است پزشک با توجه به اوضاع و احوال و شرایط فردی که در سنین بالاتر قرار دارد، به او دریافت این واکسن را توصیه کند. 

فراموش نکنید که برای تزریق واکسن گارداسیل قبل از هر چیزی نظر پزشک خود را جویا شوید. او می‌تواند شرایط سلامتی شما و همچنین مسائلی مانند واکنش‌های آلرژیک نسبت به برخی ترکیبات این واکسن یا تداخلات دارویی این واکسن را بررسی کند و در صورت لزوم به شما یکی از انواع واکسن گارداسیل را توصیه کند. 

برای دریافت این واکسن نیز باید به مراکز بهداشتی معتبر بروید و طبق دستورالعمل آنها مراقبت‌های قبل و بعد از تزریق این واکسن را به دقت انجام دهید. در صورتی که پس از تزریق این واکسن دچار عوارضی که به آنها اشاره کردیم، شدید، حتما موضوع را بلافاصله به پزشک خود اطلاع دهید. 

بازگشت به لیست

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *